Τα λαμπριάτικα κουλούρια, οι αυγούλες και τόσα άλλα, είναι απαραίτητα σε κάθε σπίτι τη Μεγάλη Εβδομάδα. Στον Πολιτιστικό και Λαογραφικό Σύλλογο Σορωνής Ρόδου «Το Αμπερνάλλι», καταγράφουμε, συλλέγουμε και ψηφιοποιούμε ότι έχουμε βρει σε οπτικοακουστικό υλικό, από τους παλαιότερους, ώστε να μη χαθεί τίποτα…

Το 1993 έγινε μία προσπάθεια καταγραφής εθίμων του Πάσχα, στο Λαογραφικό Σπίτι Σορωνής. Αυτό το ντοκιμαντέρ (να σημειώσουμε πως έγινε από την τηλεόραση Ίριδα) αποτελεί πλέον ιστορικό ντοκουμέντο για εμάς. Μία καταγραφή με δικούς μας ανθρώπους που μιλάει κατευθείαν στις καρδιές μας.

Σας κοινοποιούμε κάποιες φωτογραφίες και σας προσκαλούμε, έστω και «ιντερνετικά» να το δείτε στην τοποθεσία:  https://youtu.be/EiiXigH68-w. (Κουλούρια και έθιμα της Λαμπρής- Σορωνή Ρόδος).  

Το Σάββατο 31 Μαρτίου 2018, βρεθήκαμε στη Στέγη του Συλλόγου μας, μικροί και μεγάλοι για να θυμηθούμε και να μάθουμε για τις αυγούλες της Λαμπρής. Παρακολουθήσαμε το βίντεο του 1993 που δημιουργήθηκε στο Λαογραφικό Σπίτι Σορωνής (ντοκιμαντέρ από την τηλεόραση Ίριδα) και μετά κατασκευάσαμε αυγούλες και κουλούρια.

 photo 3_zps3nhcfslf.jpg photo 1_zpskv4vclno.jpg

 photo 6_zpsasly2dby.jpg photo 7_zpsdc6hkiq2.jpg

Δείτε φωτογραφίες από την δράση του 2018 εδώ

Τα παρακάτω κείμενα, λέξεις, φράσεις, δίστιχα κτλ. είναι ένα μικρό μέρος μόνο από υλικό που έχουμε και το οποίο είναι αδύνατον να "ανεβάσουμε" αυτούσιο στην ιστοσελίδα του Συλλόγου. Ευλεπιστούμε να εκδόσουμε ένα βιβλίο με όλα αυτά.  Γι' αυτό όσοι έχετε παρόμοιο υλικό μη διστάσετε να μας το στείλετε.

 - - - Α - - - 

  • Αελιά  = αγελάδα
  • Αομάς = κοτέτσι
  • Απόσκιο = μέρος που προστατεύεται από ήλιο και αέρα
  • Αχιλούα = σαύρα

- - - Β - - - 

  • Βαζάνα = μελιτζάνα (καρπος)
  • Βάσσει = φωνάζει δυνατά (κυρίως για σκύλους)
  • Βάστρα  = γλάστρα
  • Βούα = αργαλειός

- - - Γ - - -

  • Γεματίζω = δοκιμάζω
  • Γεράνι = πηγάδι
  • Γιαμιάς = αμέσως
  • Γιαπράκια = ντολμαδάκια από φύλλα κληματαριάς
  • Γιαρένης = φιλοξενούμενος ξένος, φίλος

- - - Δ - - -

  • Δακκώ = δαγκώνω
  • Διαλοούμαι = συλλογίζομαι
  • Διάτες = στοίχημα – είδος παχνιδιού με κόκαλο της κότας.

- - - Ε - - -

  • Εββά = εδώ
  • Επόκαμε = κουράστηκε πολύ

- - - Ζ - - -

  • Ζαβός = παλαβός – ανόητος
  • Ζβέλτα = γρήγορα
  • Ζέννει = βρωμάει

- - - Κ - - -

  • Καπράτσι = κουβάς
  • Κούμελο = τζάκι
  • Κουνάρα = κρότος
  • Κουρκουνώ = χτυπώ κάτι με το χέρι (πόρτα)
  • Κουρούνα = κόρακας
  • Κούσπα  = μικρή σπηλιά
  • Κουτέλλα = μεγάλο μέτωπο
  • Κουτλίζω = νυστάζω

 - - - Λ - - -

  • Λαομάνος = κανάτα
  • Λάου λάου = σιγά σιγά 
  • Λατσωμένος = λερωμένος
  • Λαφάσσω = λαχανιάζω
  • Λείψου με = παράτα με

- - - Μ - - -

  • Μαϊνάρω = καλμάρω
  • Μαλαή η = το μείγμα ρυζιού με κρέας για τα ντολμαδάκια
  • Μαλάκκα = ζεστό ψωμί βουτηγμένο σε λάδι και μέλι ή πετιμέζι
  • Μάμμη = γιαγιά
  • Μάνι  μάνι = γρήγορα
  • Μάνταλο = απλή κλειδαριά πόρτας
  • Μαρκούτσο = λάστιχο ποτίσματος
  • Μελεκούννι = μείγμα από ψημένο μέλι και σουσάμι – γλύκισμα γάμου
  • Μπεράτης = μπάρα για να κλείνει η πόρτα

- - - Ν - - -

  • Νεμμά = φυτρώνει
  • Νερουλλό = αραιό
  • Νομάτοι = άτομα

- - - Ξ - - -

  • Ξαμώνω = συγκρίνω – παίρνω μέτρα
  • Ξανάστροφος = ανάποδος
  • Ξεμισκιλλίζω = χωρίζω δύο κλωνάρια από το σημείο που ενώνονται
  • Ξετέλεψα = τελείωσα κάτι (δουλειά) ή κάποιον (ξετέλεψές με ποιο)
  • Ξιολώ = καθαρίζω αφαιρώντας τις ακαθαρσίες (κυρίως για πηγάδι)

- - - Ο - - -

  • Ολοσύχριστος = πάρα πολύ λερωμένος
  • Όχου = αχού

- - - Π - - -

  • Παππούλους = ποπ κορν
  • Πατανία = κουβέρτα
  • Πατίχα = καρπούζι
  • Πνιουρκιάστηκα  = πνίγηκα
  • Ποήματα = μπότες
  • Ποτόρι = λίγο πριν  (ποτόρι πέρασα κι έ σε ήβρα)
  • Πούλλα = κότα
  • Πουρτουκέλλα = κολοτούμπα 
  • Ποφάϊ = υπολείμματα του φαγητού
  • Ππινιό = Δέσποινα (όνομα)
  • Πρέ = βρέ ( πρε  σσύ – βρε εσύ) 

- - - Ρ - - -

  • Ρέσκει με = μου αρέσει –ρέσκει σε = σου αρέσει

- - - Σ - - -

  • Σακκατεύτηκα = έπαθα κακό
  • Σαρτά = κάνει άλμα, πηδά
  • Σκάδια = τα αποξηραμένα σύκα
  • Σκολόπετρα = σαρανταποδαρούσα
  • Στράτα  = δρόμος

- - - Τ - - -

  • Τεγκλώ = ραβδίζω τις ελιές
  • Τσίμα  τσίμα = ίσα  ίσα 
  • Τσίτσος = γυμνός
  • Τσουβράς = σούπα από περιούρι, αλεύρι 
  • Τσούκκα = κατσαρόλα

- - - Φ - - -

  • Φκερώνω = αδειάζω
  • Φραγκουάζανο = ντομάτα

 

ΦΡΑΣΕΙΣ:

*-Επόβγαλές με= με ξεθέωσες

*- Σκουλουκοτρώουμαι=   όταν με απασχολεί κάτι έντονα

*-Κάτσε στ’αβγά σου= μην ανακατεύεσαι

*-Κακό αγγειό= κακός άνθρωπος

*-Αγκάθες έχει ο κώλος σου;= για τον νευρικό άνθρωπο

*-Μην του δίνεις πολύ αέρα= μην δίνεις πολύ θάρρος

*-Βράζει το γαίμα του= για τους τολμηρούς

*-Έκαμα τον τ΄ αλατιού- τον έδειρα πολύ

*-Άλλα κι’άλλα= για τις ανοησίες

*-Έν τρώ άχερα= δεν μπορείς να με ξεγελάσεις

*-Είναι βασταζούμενος= είναι εύπορος

*-Γελώντας και κολλώντας= με τα αστεία λέμε και μια αλήθεια

*-Ξενόστιασε  πιο= όταν κάτι επαναλαμβάνεται και δεν έχει ενδιαφέρον

*-Αυτουνού και οι πετεινοί γεννούν του =για τους τυχερούς.

*-Μούζες και στραβάρες= και οι δύο επιλογές δεν είναι καλές.

*-Σαν βρεμένη πούλα= έφυγε ταπεινωμένος

*-Κολοκύθια στον απαταρό= το λέει κάποιος όταν ακούει ένα ψέμα ή μια υπερβολή.

*-Και από των απροέλοιπων= ευχή στους γάμους για τα υπόλοιπα ελεύθερα παιδιά.

*-Έπιασε την κλαόπολη= όταν κάποιος βγει για βόλτα

*-Που δώ που κεί= από εδώ και από εκεί.